Ιστορία του κεριού

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Ο ΟΡΙΣΜΟΣ

ΣΕ ΠΟΙΑ ΕΙΔΗ ΕΙΝΑΙ ΕΠΙΤΡΕΠΤΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΚΕΡΙ

Ως «κερί» ορίζεται αποκλειστικά η  πηγή φωτός και θερμότητας που αποτελείται από ένα φυτίλι που περιβάλλεται από μια στερεά μάζα καύσης .

Σε αυτή την κατηγορία συμπεριλαμβάνονται και τα ρεσώ παρόλο που η στερεά μάζα καύσης τους βρίσκεται μέσα σε μεταλλική θήκη ή άλλου είδους δοχείο.

 Εάν η μάζα καύσης που περιβάλλει το φυτίλι είναι υγρή τότε πρόκειται για αμπούλες, λυχνίες ή φανάρια.
Κουτιά ή  κάλυκες  σαν υποδοχές αναπαριστούν  συχνά το σχήμα του κεριού ωστόσο η υγρή μάζα καύσης είναι που διαχωρίζει τα προϊόντα αυτά από τα πραγματικά κεριά. Έτσι, ούτε τα δαδιά ανήκουν στην οικογένεια των κεριών καθώς αποτελούνται μόνο από ένα περίβλημα και δεν έχουν φυτίλι.

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

ΑΠΟ ΠΟΤΕ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΕΡΙΑ

Δύσκολα μπορεί κανείς να προσδιορίσει ποιά εποχή εμφανίστηκαν τα πρώτα κεριά καθώς στις ιστορικές πηγές δε διευκρινίζεται αν οι πηγές φωτός που αναφέρονται  ανταποκρίνονται στον ορισμό του κεριού ή αν τα πρώτα δείγματα κεριού τα  αποτελούν τα κέρινα δαδιά που εμφανίζονται στο τέλος του 3ουμ.Χ. αιώνα.
Γνωρίζουμε πάντως με σιγουριά ότι πριν από τα δαδιά και τα κεριά έφεγγαν στους ανθρώπους λυχνίες και φαναράκια που τροφοδοτούνταν με λάδι.
 
Προφανώς στην εποχή μετά την γέννηση του Χριστού θα ανακαλύφθηκε η ιδιότητα καύσης του κεριού με φυτίλι χωρίς τη χρήση κάποιου δοχείου.

Ήδη τον 2ο μ.Χ. αιώνα οι Ρωμαίοι είχαν διαμορφώσει τα χαμηλά μελισσοκέρια  τα οποία, σε αντίθεση με τα δαδιά, καίγονταν σε κλειστό χώρο χωρίς να αναδύουν  ενοχλητική και υπερβολική κάπνα ή δυσάρεστη μυρωδιά.

Η εδραίωση του Χριστιανισμού και των τελετουργικών του πρακτικών συντέλεσε στην  ταχεία εξάπλωση της χρήσης των κεριών. Έτσι, κατά το δεύτερο ήμισυ του 4 μ.Χ. αιώνα, εμφανίζονται μακριά στρογγυλά κεριά,  φυτίλια από στουπί και κεριά για λειτουργικούς σκοπούς.

Κατά το Μεσαίωνα , πρώτη ύλη για την παρασκευή κεριών αποτέλεσε το μελισοκέρι  το κόστος του οποίου όμως περιόριζε την ποσότητα του διαθέσιμου κεριού, το καθιστούσε πολύτιμο και άρα προνόμιο της εκκλησίας και των αρχόντων. 

Για οικιακή χρήση χρησιμοποιούνταν κεριά από στεατίνη ή λίπος. Από  αυτή την προερχόμενη από  νεφρά βοδιών, ή λίπος από πρόβατα πρώτη ύλη προέρχονταν κεριά μικρής αξίας που ανέδυαν άσχημη μυρωδιά, καπνό και αιθάλη.

Στα τέλη του 15ου αιώνα ωστόσο η εύπορη, αστική τάξη χρησιμοποιούσε κεριά από μελισοκέρι. 

Η αλήθεια είναι ότι κατά το παρελθόν  η χρήση των κεριών δεν ήταν απρόσκοπτη. Το φυτίλι από ένα κερί  που καιγόταν έπρεπε αμέσως να κόβεται έτσι ώστε να περιορίζεται το κάπνισμα και το στάξιμο.  Αυτή η διαδικασία  λεγόταν “ξεφτίλισμα” και στην Αυλή ο αρμόδιος  γι’ αυτό «ξεφτιλιάρης».

Τον 17ο αιώνα εμφανίστηκαν κεριά από στεατίνη με αρσενικό τα οποία σχεδόν δηλητηρίασαν τον σύγχρονο κόσμο. Τα λευκά γυαλιστερά κεριά πολυτελείας εμφανίστηκαν με την ανακάλυψη του κητοσπέρματος (σπέρμα φάλαινας)(1725) σαν πρώτη ύλη κεριού. Το κητόσπερμα το έπαιρναν από το λάδι των οστών του εγκεφάλου του φυσητήρα.

Ο 18ος αιώνας αγαπούσε το φως των κεριών και το σκορπούσε απλόχερα. Ενδεικτικό παράδειγμα αποτελεί μια γιορτή της αυλής στη Δρέσδη όπου  καταναλώθηκαν 14000 κεριά ενώ κατά τη στέψη του Γεωργίου ΙV το 1821στο Λονδίνο άναψαν 28 πολυελαίους 60 κεριών ταυτόχρονα!

Το 19ο αιώνα, χάρη στην εξέλιξη της χημείας, ανακαλύφθηκαν συμφέρουσες πρώτες ύλες όπως η παραφίνη και στεατίνη που χρησιμοποιούνται μέχρι σήμερα για την παρασκευή κεριών. Παράλληλα βελτιώθηκε η ποιότητα του φυτιλιού και εκπληρώθηκε έτσι ο διακαής πόθος του Gothe: «Δεν μπορώ να φανταστώ μεγαλύτερη ανακάλυψη από το να καίνε τα κεριά χωρίς ξεφτίλισμα».

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΑ ΚΕΡΙΑ

ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑΣ

Στους ναούς μας τα κεριά κατέχουν από τα παλαιότερα χρόνια μία ιδιαίτερη θέση. Σε κάθε εορτή και  λειτουργία τα κεριά φέγγουν στο ιερό. Ας μη ξεχνάμε τα 4 κεριά στο στεφάνι των Χριστουγέννων, τα κεριά των λιτανειών, του Πάσχα, τα βαφτιστικά κ.α.
Αναμμένα κεριά τρεμοπαίζουν μπροστά στα εικονίσματα της Παναγίας και των Αγίων ως δείγμα προσευχής και λατρείας, αλλά και στους τάφους ως φόρος τιμής στη μνήμη των αποθανόντων. 

Ωστόσο και κατά την εποχή της ειδωλολατρίας στην αρχαιότητα άναβαν «τιθασευμένη φωτιά» προς τιμή των θεών, πράξη η οποία οδήγησε σε διαμάχη τους πρώτους Χριστιανούς. Άλλοι λόγοι του ειδωλολατρικού συμβολισμού ήθελαν να θεωρούν το κερί μόνο πηγή κατά τη διάρκεια της λειτουργίας. Άλλοι όμως εύρισκαν στο φως το σύμβολο της λατρείας του Κυρίου. Ο ίδιος ο Χριστός άλλωστε είχε ονομάσει τον εαυτό του « Φως της οικουμένης ».

Στις μέρες μας ο συμβολικός χαρακτήρας του κεριού ξεπερνάει τα όρια του Χριστιανισμού. Δεν θεωρούμε κερί σύμβολο ειρήνης, ελπίδας, νουθεσίας.

Στις μελανές σελίδες της ιστορίας τοποθετούμε κεριά σαν σύμβολα αδελφοσύνης στα παράθυρα. Τα περιφέρουμε στους δρόμους και τιμούμε με την βοήθεια τους τα θύματα άσκοπης βίας.

Άξια προσοχής είναι και τα πολλά συχνά με πολλή τέχνη διακοσμημένα κεριά, τάματα των πιστών, στους τόπους προσκυνήματος.
Στο Andechs βρίσκεται το μεγαλύτερο γνωστό κερί από τάμα. Αφιερώθηκε το 1727 από τους προσκυνητές, έχει ύψος 2,40 μέτρα και ζυγίζει 42 κιλά.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

1.    Νόημα και σκοπός του Φυλλαδίου
2.    Ιστορική αναφορά σχετικά με το κερί.

Α. ΤΟ ΚΕΡΙ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

Β. ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΓΝΩΣΗ
     Προεισαγωγή
1.    Το φυτίλι
2.    Ομάδες πρώτων υλών
α) Μελισσοκέρι
β) Στεατίνη
γ) Παραφίνη
δ) Σύνθεση Κηροζίνης
3. Τρόποι παρασκευής        
    α) Τράβηγμα
    β) Τήξη
    γ) Συμπίεση
    δ) Ανάδυση
    4. Περαιτέρω επεξεργασία
    α) Χρωματισμός (Βύθισμα, Ψεκασμός)
    β) Διακόσμηση
    γ) Πατινάρισμα
    δ) Ζωγράφισμα
    ε) Λουστράρισμα
    5. Συμβουλές για να καίγονται τα κεριά πιο όμορφα
    6. Διάρκεια καύσης
    7. Αποθήκευση και καθαρισμός
    8. Παράπονα
    9. Γενικά
   10. Υποδείξεις

Γ)   ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ    -  ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΩΛΗΤΩΝ

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

ΚΕΡΙΑ
ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΑΠΟ ΚΕΡΙ
-από την πείρα,                           για την πείρα-
“Ερωτήσεις καταναλωτών “  - “Απαντήσεις ειδικών πωλητών”

Εμπορευματολογία
Ειδικές Γνώσεις
Επιχειρηματολογία Πώλησης

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

1.    Νόημα και σκοπός του φυλλαδίου.

Ο ειδικός κλάδος του  εμπορίου ψάχνει, στην ισχυρή μάχη του ανταγωνισμού που δίνεται, για μέσα και διέξοδος που θα τον κάνουν να ξεχωρίσει από μαζική προσφορά του εμπορεύματος. Πρώτη έρχεται στους διάφορους κλάδους η εκτεταμένη και επαγγελματικά άψογη ενημέρωση των πελατών.

Και το ειδικό εμπόριο κεριών και προϊόντων από κερί δεν θέλει να υστερεί και καταβάλλει μεγάλη προσπάθεια να προβάλει τα προϊόντα του “ κάτω από το σωστό πρίσμα”.

Η αφορά κεριών είναι θέμα εμπιστοσύνης, και ο σκοπός αυτού του φυλλαδίου είναι να εξασφαλίσει στον ειδικό πωλητή την γνώση για μία άψογη ενημέρωση των πελατών. 

Η περιορισμένη έκταση αυτής της συγγραφής δεν επιτρέπει να εισέρθουμε σε βαθύτερες ειδικές γνώσεις για πρώτες ύλες και Παρασκευή κεριών. Τα σημεία που περιλάβαμε σε αυτή αναφέρονται στον καταναλωτή με ειδικό ενδιαφέρον, ο οποίος θέλει να απολαμβάνει  το φως του κεριού.

Για αυτό παρακαλούμε, με αυτό το πνεύμα, να θεωρήσετε τα όσα γράφτηκαν εδώ σαν περίληψη.

2.    Η προέλευση του κεριού.

Η λαχτάρα του ανθρώπου για φώς υπήρχε σε όλες τις εποχές.

Κατά το Μεσαίωνα τα κεριά παρασκευάζονταν κυρίως στα μοναστήρια. Η πρώτη ύλη ήταν το μελισσοκέρι, (το μελισσοκέρι αποτελούσε την πρώτη ύλη έτσι) για αυτό η τέχνη της επεξεργασίας κεριού είναι (ήταν) άμεσα συνδεδεμένη με τη μελισσοκομία.

Τον καιρό εκείνο το κερί μαζί με το σίδερο, το δέρμα και το χρυσάφι συγκαταλεγόταν στις πιο πολύτιμες πρώτες ύλες.

Με την πάροδο του χρόνου βέβαια η εξέλιξη επεκτάθηκε και σε άλλες πρώτες ύλες. Σαπωνοποιοί έβραζαν το λίπος των ζώων και έφτιαχναν σαπούνι και τα σκληρά είδη λίπους τα έχυναν σε καλούπια και παρασκεύαζαν κεριά.

Αργότερα προέκυψαν τα εργοστάσια σαπουνιών και κεριών.
Ένα τμήμα αυτών των εργοστασίων περιοριζόταν στην Παρασκευή κεριών καθημερινής χρήσης, ενώ άλλα παρασκευάζουν προϊόντα καλλιτεχνικής αξίας, π.χ. κέρινα ανάγλυφα τα οποία χαρακτηρίζονταν ως “κέρινα καλλιτεχνήματα”. Αυτά σχεδιάζονται από ειδικά εκπαιδευμένους κηροπλάστες.

Ειδικά τον τελευταίο καιρό μερικές εταιρείες του κλάδου κηροπλ

       
 
       
       
       
       
       
Loading...
Loading...
Loading...